De week van de scheidsrechter: negen dagen hypocrisie
Vanaf zaterdag 3 oktober tot en met zondag 11 oktober is het weer zover: de Week van de Scheidsrechter. Een initiatief waarbij de KNVB negen dagen lang aandacht vraagt voor de mannen en vrouwen die iedere week met een fluit in de mond en een soms onmogelijke opdracht het voetbalveld opstappen.

Negen dagen.
Want blijkbaar duurt een week bij de KNVB tegenwoordig iets langer dan zeven dagen. Waarschijnlijk omdat de scheidsrechter anders maar één weekend de tijd heeft om in het zonnetje te worden gezet. Laat ik maar meteen eerlijk zijn: ik heb helemaal niets met de Week van de Scheidsrechter. Eigenlijk heb ik er nooit iets mee gehad. Niet omdat ik geen respect heb voor scheidsrechters. Integendeel. Ik weet als geen ander dat je iedere week maar weer op dat veld moet staan, beslissingen moet nemen en vervolgens vanaf de zijlijn en vanuit de dug-out te horen krijgt wat je allemaal fout doet. Maar ik heb gewoon moeite met het hele idee van deze week.
Want laten we wel wezen: een scheidsrechter die in het standaardvoetbal een wedstrijd fluit, ontvangt daarvoor een vergoeding. Daarnaast wordt hij of zij bij de club doorgaans keurig ontvangen. Een kop koffie, na afloop een broodje, een balletje met,een drankje en nog even napraten. Prima toch? Waarom moet daar dan ook nog een speciale week overheen?
Voor mij ligt dat anders bij de scheidsrechter in de lagere regionen van het amateurvoetbal. Daar staan nog heel veel vrijwilligers binnen de lijnen die het vooral doen omdat ze het voetbal een warm hart toedragen. Geen indrukwekkende vergoeding, geen ingewikkelde declaraties en geen professionele aanstelling. Gewoon iemand uit de eigen omgeving die op zaterdag of zondag zijn vrije tijd opgeeft om ervoor te zorgen dat twee elftallen een wedstrijd kunnen spelen. Daar zit wat mij betreft de echte kracht van de slogan: zonder scheidsrechter geen voetbal.
Want voor die vrijwilliger geldt dat daadwerkelijk. Die man of vrouw doet het voor de vereniging, voor de spelers en voor het plezier van het spelletje. Vaak krijgt hij of zij na afloop een gehaktbal en een consumptie. En daar is helemaal niets mis mee.
Sterker nog: als een club in deze Week van de Scheidsrechter zo'n vrijwilliger eens extra in het zonnetje zet, kan ik daar prima mee leven. Een bloemetje, een cadeautje, een dankwoordje. Gewoon waardering voor iemand die belangeloos zijn tijd beschikbaar stelt. Maar dan komen we bij het standaardvoetbal.
Daar wordt de scheidsrechter aangesteld, krijgt hij een vergoeding en wordt hij bij de club ontvangen. Vervolgens komt de Week van de Scheidsrechter en wordt er van iedere vereniging verwacht dat ook daar nog een presentje tegenover staat.
En daar begint het voor mij toch een beetje te knagen .Sterker nog: dit jaar duurt de Week van de Scheidsrechter van zaterdag 3 oktober tot en met zondag 11 oktober. Twee weekenden dus. En ik vraag me dan af hoe dat in de praktijk gaat. Een scheidsrechter die op zaterdag 3 oktober of zondag 4 oktober een wedstrijd fluit, krijgt een presentje. Keurig. Maar diezelfde scheidsrechter kan een week later opnieuw worden aangesteld. En omdat die tweede wedstrijd óók binnen de Week van de Scheidsrechter valt, ligt daar opnieuw een presentje klaar. Want welke vereniging zegt nou: "U heeft vorige week al iets gekregen, dus deze week slaan we even over"?Precies. Dus heb je een beetje pech, of misschien juist geluk, dan ga je in één Week van de Scheidsrechter met twee presentjes naar huis. En daar zit voor mij de vreemde kronkel. Want stel dat diezelfde arbiter in het eerste weekend een wedstrijd fluit die gierend uit de hand loopt. Een verkeerde beslissing hier, een gemiste overtreding daar, spelers die over de schreef gaan en trainers die zich niet meer kunnen beheersen. De wedstrijd ontspoort en iedereen praat na afloop over de scheidsrechter.. Een week later staat diezelfde man of vrouw gewoon weer op het veld. En als het toevallig weer binnen die negen dagen valt? Dan ligt er na afloop opnieuw een presentje klaar. Dat is toch bijzonder? Ik weet het: je moet een cadeau niet afhankelijk maken van het resultaat van een wedstrijd. Een scheidsrechter maakt fouten. Net als spelers, trainers, grensrechters en bestuurders. Dat hoort bij voetbal. Maar dat is nu juist mijn punt. Waarom doen we alsof één week per jaar opeens het moment is waarop we waardering moeten tonen voor iemand die zijn taak uitvoert? Want laten we eerlijk zijn: negen dagen lang de scheidsrechter op een voetstuk zetten en hem vervolgens de rest van het seizoen bij iedere beslissing verrot schelden, dat is pas echt vreemd. Ik heb dus niets tegen scheidsrechters. Integendeel. Ik heb iets tegen de poppenkast eromheen. Want als we werkelijk vinden dat zonder scheidsrechter geen voetbal mogelijk is, laten we dat dan niet beperken tot negen dagen. Laat die waardering het hele seizoen zichtbaar zijn. En laat de week van de scheidsrechter alleen gelden voor de vrijwilliger die voor een gehaktbal en een consumptie zijn vrije zaterdag opgeeft. Die verdient misschien wel veel meer waardering dan degene die er een vergoeding voor ontvangt. Dus wat mij betreft mag de Week van de Scheidsrechter best blijven bestaan. Maar dan graag zeven dagen. Of nog beter: een seizoen lang..Want uiteindelijk zit waardering niet in een presentje dat je na afloop in je handen gedrukt krijgt. Waardering zit in hoe je met elkaar omgaat. En zolang we dat gedurende de rest van het seizoen nog altijd niet helemaal begrijpen, blijft die Week van de Scheidsrechter voor mij vooral één ding: het toppunt van hypocrisie.