Misstanden in het jeugdvoetbal: kerstgedachte? Lap maar aan mijn laars!!
Misstanden in het jeugdvoetbal, het wordt steeds gekker. Het is een conclusie die we inmiddels niet meer voorzichtig hoeven te formuleren of met nuance hoeven te omkleden. Nee, we mogen hem gerust hardop en zonder schaamte uitspreken: het jeugdvoetbal is ziek. En wie dat nog steeds wegwuift als incidenten, heeft of zijn ogen gesloten, of staat zelf te schreeuwen langs de lijn.

Ik zag het op 13 december met eigen ogen gebeuren in Velserbroek. Geen verhitte discussie, geen klein opstootje, maar structureel verbaal geweld langs de lijn. Volwassen mensen die de spelleider intimideren en elk sprankje sportiviteit met hun woorden de grond in trappen. En laten we eerlijk zijn: dit was geen uitzondering, dit was geen slechte dag. Dit was hoe het op veel velden “gewoon” langs de lijn toegaat .
Diezelfde dag was het ook raak in het Groningse Noordwolde, waar een ploeg een mini-toernooi voor zesjarigen “won” door fysiek geweld. Zesjarigen. Kinderen die net weten waar het doel staat, die nog hun veterstrik moeten oefenen, die voetbal zouden moeten zien als spel en plezier. Maar daar werd gewonnen door duwen, trekken en intimideren. En de begeleiders? Die stonden erbij en keken ernaar.
En dan is er het verhaal van dat jeugdteam dat van het veld werd getikt door een tegenstander die ‘even’ was versterkt met spelers die normaal gesproken in de vierde divisie uitkomen. Alsof het de normaalste zaak van de wereld is. Alsof winnen in het jeugdvoetbal belangrijker is dan eerlijkheid, ontwikkeling en plezier. Alsof het vernederen van een kleine club een prestatie is waar je trots op mag zijn.
Zo maar drie voorbeelden. Drie. En wie denkt dat dit het hele verhaal is, vergist zich schromelijk. Dit is slechts het topje van de ijsberg. Dit zijn de voorbeelden die boven water komen, waar mensen het over durven te hebben. Hoeveel incidenten verdwijnen in de kleedkamer, op de parkeerplaats, in appgroepen, onder het tapijt van “ach, zo is voetbal nu eenmaal”?
Commentaar op een spelleider is van de zotte. Punt. Zeker bij jeugdwedstrijden. Die mensen staan daar ook voor hun plezier, niet voor geld en niet om uitgescholden te worden door volwassenen die hun eigen frustraties projecteren op iemand met een fluit. Wie zijn mond niet kan houden langs de lijn, hoort daar simpelweg niet te staan.
Leiders die een team van zesjarigen niet in het gareel kunnen houden, dat is te gek voor woorden. Als je niet in staat bent om kinderen basisnormen bij te brengen, respect, luisteren, samen spelen, dan hoor je geen leider te zijn. Dan faal je niet alleen als trainer, maar ook als voorbeeld.
En een club met een grote jeugdafdeling die teruggrijpt op betere spelers om een kleine dorpsclub van het veld te tikken? Die moet zich kapot schamen. Dat is geen ambitie, dat is geen topsportmentaliteit, dat is pure kleinzieligheid. Het laat zien dat winnen belangrijker is dan waarden, dan ontwikkeling, dan het kind zelf.
Wanneer er dan ook nog een clubarbiter rondloopt die zijn eigen regels heeft, zoals het negeren van een van zijn assistenten, dan weet je genoeg. Dan weet je dat het probleem dieper zit dan één incident of één wedstrijd. Dan is het een cultuurprobleem. Dan is het een club die misschien groot is in ledenaantal, maar beschamend klein in gedrag.
En nee, kom nu niet aan met de kerstgedachte. Kom niet met verhalen over saamhorigheid, warmte en sportiviteit, terwijl langs de lijn wordt gescholden, geduwd en gemanipuleerd. Die kerstgedachte lap ik aan mijn laars. Wie zich het hele seizoen misdraagt, hoeft van mij in december niet ineens te doen alsof hij het licht heeft gezien. Ik zou graag zien dat dit soort types helemaal van de velden weg zouden blijven
Het jeugdvoetbal heeft geen behoefte aan mooie woorden, beleidsplannen of posters met slogans. Het heeft behoefte aan ruggengraat. Aan verenigingen die durven in te grijpen. Aan ouders die hun mond houden. Aan trainers die opvoeders durven te zijn. En aan bonden die niet wegkijken, maar handelen.
Want als we zo doorgaan, blijft er weinig over van wat voetbal zou moeten zijn voor kinderen: plezier, vriendschap, leren winnen én verliezen. Dan kweken we geen sporters, maar kleine kopieën van de schreeuwers langs de lijn. En dat is misschien wel de grootste misstand van allemaal.
Soms… soms is het voetbal helemaal niet leuk. En dat ligt niet aan het spel. Dat ligt aan het gedrag van velen!!
Diezelfde dag was het ook raak in het Groningse Noordwolde, waar een ploeg een mini-toernooi voor zesjarigen “won” door fysiek geweld. Zesjarigen. Kinderen die net weten waar het doel staat, die nog hun veterstrik moeten oefenen, die voetbal zouden moeten zien als spel en plezier. Maar daar werd gewonnen door duwen, trekken en intimideren. En de begeleiders? Die stonden erbij en keken ernaar.
En dan is er het verhaal van dat jeugdteam dat van het veld werd getikt door een tegenstander die ‘even’ was versterkt met spelers die normaal gesproken in de vierde divisie uitkomen. Alsof het de normaalste zaak van de wereld is. Alsof winnen in het jeugdvoetbal belangrijker is dan eerlijkheid, ontwikkeling en plezier. Alsof het vernederen van een kleine club een prestatie is waar je trots op mag zijn.
Zo maar drie voorbeelden. Drie. En wie denkt dat dit het hele verhaal is, vergist zich schromelijk. Dit is slechts het topje van de ijsberg. Dit zijn de voorbeelden die boven water komen, waar mensen het over durven te hebben. Hoeveel incidenten verdwijnen in de kleedkamer, op de parkeerplaats, in appgroepen, onder het tapijt van “ach, zo is voetbal nu eenmaal”?
Commentaar op een spelleider is van de zotte. Punt. Zeker bij jeugdwedstrijden. Die mensen staan daar ook voor hun plezier, niet voor geld en niet om uitgescholden te worden door volwassenen die hun eigen frustraties projecteren op iemand met een fluit. Wie zijn mond niet kan houden langs de lijn, hoort daar simpelweg niet te staan.
Leiders die een team van zesjarigen niet in het gareel kunnen houden, dat is te gek voor woorden. Als je niet in staat bent om kinderen basisnormen bij te brengen, respect, luisteren, samen spelen, dan hoor je geen leider te zijn. Dan faal je niet alleen als trainer, maar ook als voorbeeld.
En een club met een grote jeugdafdeling die teruggrijpt op betere spelers om een kleine dorpsclub van het veld te tikken? Die moet zich kapot schamen. Dat is geen ambitie, dat is geen topsportmentaliteit, dat is pure kleinzieligheid. Het laat zien dat winnen belangrijker is dan waarden, dan ontwikkeling, dan het kind zelf.
Wanneer er dan ook nog een clubarbiter rondloopt die zijn eigen regels heeft, zoals het negeren van een van zijn assistenten, dan weet je genoeg. Dan weet je dat het probleem dieper zit dan één incident of één wedstrijd. Dan is het een cultuurprobleem. Dan is het een club die misschien groot is in ledenaantal, maar beschamend klein in gedrag.
En nee, kom nu niet aan met de kerstgedachte. Kom niet met verhalen over saamhorigheid, warmte en sportiviteit, terwijl langs de lijn wordt gescholden, geduwd en gemanipuleerd. Die kerstgedachte lap ik aan mijn laars. Wie zich het hele seizoen misdraagt, hoeft van mij in december niet ineens te doen alsof hij het licht heeft gezien. Ik zou graag zien dat dit soort types helemaal van de velden weg zouden blijven
Het jeugdvoetbal heeft geen behoefte aan mooie woorden, beleidsplannen of posters met slogans. Het heeft behoefte aan ruggengraat. Aan verenigingen die durven in te grijpen. Aan ouders die hun mond houden. Aan trainers die opvoeders durven te zijn. En aan bonden die niet wegkijken, maar handelen.
Want als we zo doorgaan, blijft er weinig over van wat voetbal zou moeten zijn voor kinderen: plezier, vriendschap, leren winnen én verliezen. Dan kweken we geen sporters, maar kleine kopieën van de schreeuwers langs de lijn. En dat is misschien wel de grootste misstand van allemaal.
Soms… soms is het voetbal helemaal niet leuk. En dat ligt niet aan het spel. Dat ligt aan het gedrag van velen!!