Grensoverschrijdend gedrag op de amateurvelden: het is vijf over twaalf
Elke ochtend hetzelfde ritueel: scrollen langs de voetbalsites, even door de socials, checken wat er speelt in de voetbalwereld. En ineens kwam daar weer zo’n bericht voorbij. Niet eens verrassend, laat staan schokkend. In Friesland slaan steeds meer clubs de handen ineen om het toenemende grensoverschrijdende gedrag van ouders en verzorgers aan te pakken. Een prima initiatief – broodnodig zelfs – maar het draait de werkelijkheid niet om. Dit probleem beperkt zich niet tot Friesland. Dit speelt overal. Van Groningen tot Zeeland, van de randstad tot het kleinste dorpsveldje.
Laten we eerlijk zijn: het amateurvoetbal heeft een serieus probleem. Een probleem dat iedereen kent, maar niemand nog écht heeft opgelost. Want alsof we het niet allang wisten: grensoverschrijdend gedrag gebeurt wekelijks, structureel en overal. Ik maakte het zelf mee, dit voorjaar nog bij een duel van een JO7-team. Ja, u leest het goed: kinderen van zes, zeven jaar oud. Een leider/trainer die volledig door het lint ging omdat een ouder per ongeluk één stap over de zijlijn zette. Scheldwoorden knalden door de lucht alsof we op een volwassen hoofdveld stonden tijdens een degradatiekraker. Kinderen in tranen, volwassenen die elkaar verbaal te lijf gingen met woorden, en binnen vijf minuten was de complete sfeer kapotgemaakt door één volwassen vent die blijkbaar vergeten was dat hij met kleine kinderen te maken had.
En dan komt altijd diezelfde dooddoener: "Ja, sinds Corona zijn de lontjes kort." Drie jaar later wordt dat excuus nog steeds van stal gehaald. Alsof we collectief een vrijkaart hebben gekregen om ons als halve idioten te gedragen. Onzin natuurlijk. Corona heeft niks kapotgemaakt wat niet al rommelde. De enige schuldige is de mafkees die bij een jeugdwedstrijd zijn zelfbeheersing verliest.
Want laten we die types eens benoemen voor wat ze zijn: patiënten. Mensen die zichzelf verliezen in verbaal geweld richting een 14-jarige scheidsrechter, die trainers intimideren, die ouders uitschelden of zelfs fysiek worden. En ondertussen staan mannen en vrouwen vrijwillig op de velden om kinderen een leuke zaterdag te bezorgen. Vrijwilligers, ja. Mensen die er hun tijd, energie en vrije weekenden instoppen. En die krijgen in ruil daarvoor een bak ellende over zich heen omdat iemand het verschil niet kent tussen willen winnen en doordraaien.
Hoe krankzinnig het ook klinkt: dit gedrag is normaal geworden. Clubs appen elkaar na incidenten met “het viel nog mee dit weekend”. Trainers bespreken in de kleedkamer hoe ze “dit soort ouders” te woord moeten staan. Bestuurders zijn meer bezig met brandjes blussen dan met voetbalbeleid. Niemand is verbaasd meer als er weer een filmpje opduikt van een vader die tegen een grensrechter staat te grommen als een opgefokte waakhond.
En omdat we allemaal bang zijn voor de gevolgen, ledenverlies, boze ouders, imagoschade, worden deze probleemfiguren vaak véél te zacht aangepakt. Schorsing? Een waarschuwing? Een goed gesprek? Het heeft geen zin. Je kunt geen gesprek voeren met iemand die niet eens meer weet dat een jeugdwedstrijd bedoeld is voor kinderen en niet voor zijn eigen mislukte carrière in de reserve zesde klasse van de onderafdeling van de onderafdeling
Er is maar één oplossing: hard, duidelijk, consequent. Een beleid dat écht ergens op slaat. Gedraag je je als een aso langs de lijn? Dan is het klaar. Eruit. Niet voor een week, niet voor een maand, maar voorgoed. Clubs moeten stoppen met water bij de wijn doen. Geen tweede kans meer voor mensen die niet in staat zijn zich als volwassene te gedragen. Dus hulde aan de Friese clubs die samenwerken. Maar het is tijd dat de rest van Nederland volgt. Tijd dat elke vereniging de rug recht houdt. Tijd dat we weer begrijpen waarom we op zaterdagochtend naar de velden gaan: voor plezier, ontwikkeling, sportiviteit, niet voor verbaal geweld en opgefokte volwassenen. De maat is vol. En wie dat nog steeds niet begrijpt? Die hoort simpelweg niet thuis op een voetbalveld. Punt.
Laten we eerlijk zijn: het amateurvoetbal heeft een serieus probleem. Een probleem dat iedereen kent, maar niemand nog écht heeft opgelost. Want alsof we het niet allang wisten: grensoverschrijdend gedrag gebeurt wekelijks, structureel en overal. Ik maakte het zelf mee, dit voorjaar nog bij een duel van een JO7-team. Ja, u leest het goed: kinderen van zes, zeven jaar oud. Een leider/trainer die volledig door het lint ging omdat een ouder per ongeluk één stap over de zijlijn zette. Scheldwoorden knalden door de lucht alsof we op een volwassen hoofdveld stonden tijdens een degradatiekraker. Kinderen in tranen, volwassenen die elkaar verbaal te lijf gingen met woorden, en binnen vijf minuten was de complete sfeer kapotgemaakt door één volwassen vent die blijkbaar vergeten was dat hij met kleine kinderen te maken had.
En dan komt altijd diezelfde dooddoener: "Ja, sinds Corona zijn de lontjes kort." Drie jaar later wordt dat excuus nog steeds van stal gehaald. Alsof we collectief een vrijkaart hebben gekregen om ons als halve idioten te gedragen. Onzin natuurlijk. Corona heeft niks kapotgemaakt wat niet al rommelde. De enige schuldige is de mafkees die bij een jeugdwedstrijd zijn zelfbeheersing verliest.
Want laten we die types eens benoemen voor wat ze zijn: patiënten. Mensen die zichzelf verliezen in verbaal geweld richting een 14-jarige scheidsrechter, die trainers intimideren, die ouders uitschelden of zelfs fysiek worden. En ondertussen staan mannen en vrouwen vrijwillig op de velden om kinderen een leuke zaterdag te bezorgen. Vrijwilligers, ja. Mensen die er hun tijd, energie en vrije weekenden instoppen. En die krijgen in ruil daarvoor een bak ellende over zich heen omdat iemand het verschil niet kent tussen willen winnen en doordraaien.
Hoe krankzinnig het ook klinkt: dit gedrag is normaal geworden. Clubs appen elkaar na incidenten met “het viel nog mee dit weekend”. Trainers bespreken in de kleedkamer hoe ze “dit soort ouders” te woord moeten staan. Bestuurders zijn meer bezig met brandjes blussen dan met voetbalbeleid. Niemand is verbaasd meer als er weer een filmpje opduikt van een vader die tegen een grensrechter staat te grommen als een opgefokte waakhond.
En omdat we allemaal bang zijn voor de gevolgen, ledenverlies, boze ouders, imagoschade, worden deze probleemfiguren vaak véél te zacht aangepakt. Schorsing? Een waarschuwing? Een goed gesprek? Het heeft geen zin. Je kunt geen gesprek voeren met iemand die niet eens meer weet dat een jeugdwedstrijd bedoeld is voor kinderen en niet voor zijn eigen mislukte carrière in de reserve zesde klasse van de onderafdeling van de onderafdeling
Er is maar één oplossing: hard, duidelijk, consequent. Een beleid dat écht ergens op slaat. Gedraag je je als een aso langs de lijn? Dan is het klaar. Eruit. Niet voor een week, niet voor een maand, maar voorgoed. Clubs moeten stoppen met water bij de wijn doen. Geen tweede kans meer voor mensen die niet in staat zijn zich als volwassene te gedragen. Dus hulde aan de Friese clubs die samenwerken. Maar het is tijd dat de rest van Nederland volgt. Tijd dat elke vereniging de rug recht houdt. Tijd dat we weer begrijpen waarom we op zaterdagochtend naar de velden gaan: voor plezier, ontwikkeling, sportiviteit, niet voor verbaal geweld en opgefokte volwassenen. De maat is vol. En wie dat nog steeds niet begrijpt? Die hoort simpelweg niet thuis op een voetbalveld. Punt.
